Bảy giờ kém mười lăm, anh Tùng đã đứng ở sảnh chung cư với chùm khóa cửa và ly cà phê sữa đá. Tôi tới muộn năm phút. Anh không nói gì, chỉ đưa tôi đôi bao giày vải và cái thước dây.
Anh là giám sát của căn hộ ba phòng ngủ tôi thiết kế ở quận Bảy. Hôm đó tôi xin đi theo trọn một ngày, vì muốn biết rốt cuộc giám sát thi công nội thất làm gì mà lúc nào điện thoại anh cũng bận.
Buổi sáng là chuyện người
Việc đầu tiên khi mở cửa là đi một vòng. Anh nhìn chỗ hôm qua thợ sơn bả, sờ tay lên mặt trần thạch cao xem đã khô chưa, kiểm lớp bìa carton che sàn gỗ có bị xê dịch không.
Rồi thợ tới. Tổ điện, tổ mộc lắp đặt, hai anh sơn. Anh Tùng phân việc từng người, dặn tổ điện đừng khoan vách phòng ngủ chính vì chiều nay tủ áo về. Nghe thì đơn giản, nhưng thiếu một câu dặn là hai tổ thợ làm hỏng việc của nhau.
Giám sát thi công nội thất (interior site supervisor) là người đại diện cho công ty ở công trình. Khác với giám sát phần thô, việc của họ chủ yếu là hạng mục hoàn thiện: đồ gỗ, trần, sàn, sơn, giấy dán tường, đèn, thiết bị vệ sinh. Toàn những thứ khách nhìn thấy ngay khi bước vào nhà.
Buổi trưa là chuyện thước và mắt
Mười giờ, xe hàng từ xưởng tới. Ba thùng tủ bếp, hai bộ cánh tủ áo, một kệ tivi. Anh Tùng không cho bốc lên ngay. Anh mở từng kiện, đối chiếu mã màu Melamine với bảng vật liệu, đếm bản lề, kiểm cạnh dán có bị bong hay sứt không.
Một tấm cánh tủ bếp trên bị trầy ở góc. Anh chụp ảnh, ghi vào sổ, gọi xưởng ngay tại chỗ. Tôi hỏi sao không để thợ xử lý dặm lại. Anh bảo dặm thì được, nhưng khách đã trả tiền cho tấm mới.
Sau đó là đo. Cao độ trần, độ phẳng vách, khoảng hở giữa tủ và tường. Tôi đứng xem anh dùng máy cân bằng laser bắn một đường ngang qua cả bức vách bếp. Đường đỏ chạy thẳng, nhưng mép tường thì không. Lệch gần một phân ở đầu bên kia.
“Giám sát giỏi là người thấy cái lệch trước khi nó thành cái sai không sửa được.”
Cái lệch đó không có trên bản vẽ của tôi. Anh gọi tôi lại, hai đứa đứng bàn chừng mười phút rồi chốt cho thợ thêm một nẹp che khe. Nếu không phát hiện từ lúc này, tủ bếp lắp vào sẽ hở một bên, nhìn rất xấu.
Đứng ở đó tôi mới thấy rõ giám sát nằm ở đâu trong cả chuỗi nghề. Bạn nào muốn xem vị trí này đặt cạnh thiết kế, họa viên, dự toán ra sao có thể đọc bản đồ nghề thiết kế nội thất tôi viết trước đây.
Việc của giám sát chia theo giai đoạn
Tối về tôi ngồi ghi lại những gì anh Tùng kể, gom theo ba giai đoạn của một công trình nội thất.
| Giai đoạn | Giám sát lo gì | Làm việc với ai |
|---|---|---|
| Trước thi công | Đo hiện trạng, đối chiếu bản vẽ, chụp ảnh hiện trạng, lập tiến độ | Nhà thiết kế, họa viên, khách |
| Đang thi công | Kiểm hàng từ xưởng, phân việc cho thợ, kiểm từng hạng mục, ghi nhật ký | Xưởng, các tổ thợ, nhà cung cấp |
| Hoàn thiện, bàn giao | Xử lý lỗi tồn, vệ sinh, nghiệm thu, chỉ khách cách dùng | Khách, bộ phận bảo hành |
Anh bảo khúc đầu là khúc hay bị xem nhẹ nhất. Đo hiện trạng sai một chỗ thì mọi thứ phía sau đều sai theo, từ bản vẽ của họa viên tới tấm ván ở xưởng.
Buổi chiều là chuyện phát sinh
Ba giờ chiều, chị chủ nhà ghé. Chị muốn đổi đèn thả bàn ăn sang loại to hơn vừa thấy ở một quán cà phê. Anh Tùng không nói được hay không. Anh hỏi kỹ mẫu nào, ghi lại, chụp vị trí hộp điện trên trần, rồi bảo sẽ báo lại chi phí và thời gian sau khi hỏi thiết kế với dự toán.
Tôi học được từ anh một nguyên tắc: mọi thay đổi so với bản vẽ đều phải có chữ. Tin nhắn cũng được, nhưng phải có xác nhận của khách. Không thì tới lúc quyết toán, mỗi bên nhớ một kiểu.
Gần năm giờ, anh nhắc hai anh thợ mộc đeo kính khi dùng máy cắt cầm tay, rồi kiểm lại lớp che sàn trước khi khóa cửa. Ngồi xuống bậc thang thoát hiểm, anh mở điện thoại ghi nhật ký công trình, gửi ảnh cho quản lý dự án và nhắn khách cập nhật tiến độ trong ngày. Hôm đó anh còn phải chạy qua một công trình nữa ở Bình Thạnh.
Ai hợp với việc này
Theo những gì tôi thấy, giám sát nội thất thường xuất thân từ kiến trúc, thiết kế nội thất, xây dựng hoặc kỹ thuật công trình. Phải đọc bản vẽ AutoCAD thành thạo, hiểu cấu tạo đồ gỗ, trần thạch cao, hệ đèn, và biết những nguyên tắc an toàn khi làm việc với giàn giáo, máy cắt, điện.
Nhưng phần khó nhất lại không nằm ở kỹ thuật. Một ngày anh Tùng nói chuyện với ít nhất bốn kiểu người: thợ, xưởng, nhà thiết kế, chủ nhà. Mỗi người cần một cách nói khác nhau. Giờ giấc thì theo công trình, gần Tết hay phải làm tối và cuối tuần.
Người làm lâu năm có thể lên chỉ huy trưởng hoặc quản lý dự án (project manager), có người tự mở đội thi công. Thu nhập tùy quy mô công trình, số công trình phụ trách cùng lúc và kinh nghiệm, có nơi thêm phụ cấp xăng xe, điện thoại.
Tôi về nhà lúc trời đã tối, giày dính đầy bụi bả. Từ hôm đó, mỗi lần gửi bản vẽ cho công trình, tôi tự hỏi thêm một câu: anh Tùng cầm tờ này ra hiện trường có làm được không.
Hải Yến